Thông tư 44/2026/TT-BTC vừa được Bộ Tài chính ban hành chính thức quy định về các mẫu biểu báo cáo giám sát, đánh giá đầu tư và chế độ báo cáo trực tuyến trên Hệ thống thông tin quốc gia. Đây là văn bản pháp lý quan trọng cụ thể hóa Luật Đầu tư công 2024 và Luật Đầu tư 2025, ảnh hưởng trực tiếp đến quy trình quản lý dự án của các cơ quan nhà nước, chủ đầu tư và nhà đầu tư trong giai đoạn mới. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn chi tiết về các điểm mới, hệ thống mẫu biểu và quy định vận hành hệ thống thông tin giám sát đánh giá đầu tư theo quy định hiện hành.
Đối tượng áp dụng và phạm vi điều chỉnh của Thông tư 44/2026/TT-BTC
Văn bản này thiết lập một khung pháp lý thống nhất để kiểm soát dòng vốn và hiệu quả sử dụng nguồn lực quốc gia. Các đơn vị thuộc diện điều chỉnh cần nắm vững quy định để thực hiện báo cáo đúng thời hạn và định dạng. Cụ thể, các nhóm đối tượng bắt buộc thực hiện theo Thông tư 44/2026/TT-BTC bao gồm:
- Các cơ quan quản lý nhà nước về đầu tư công, đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) từ trung ương đến địa phương.
- Các chủ đầu tư, ban quản lý dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, vốn trái phiếu Chính phủ hoặc vốn ODA.
- Nhà đầu tư, tổ chức kinh tế thực hiện dự án có sử dụng vốn nhà nước hoặc các dự án đầu tư trực tiếp ra nước ngoài.
- Các tổ chức, cá nhân và đại diện Mặt trận Tổ quốc tham gia vào hoạt động giám sát đầu tư của cộng đồng.
Hệ thống mẫu biểu báo cáo giám sát và đánh giá đầu tư mới
Để đảm bảo tính đồng bộ trong việc truyền tải dữ liệu, Bộ Tài chính đã chuẩn hóa các danh mục biểu mẫu theo từng loại hình dự án đặc thù. Việc sử dụng sai mẫu biểu theo Thông tư 44/2026/TT-BTC có thể dẫn đến việc hệ thống từ chối tiếp nhận báo cáo trực tuyến, gây gián đoạn quy trình phê duyệt vốn.
Dưới đây là bảng tổng hợp các nhóm mẫu biểu chủ chốt được ban hành kèm theo Thông tư 44/2026/TT-BTC để quý đơn vị tiện theo dõi và đối chiếu số liệu thực tế:
| Nhóm dự án | Mã hiệu mẫu biểu tiêu biểu | Nội dung chính |
|---|---|---|
| Dự án đầu tư công | Mẫu số 01, 02 (Phụ lục 1) | Giám sát tình hình thực hiện và giải ngân vốn |
| Dự án ODA | Mẫu số 03A.1.2 | Tổng hợp tình hình thực hiện dự án vốn nước ngoài |
| Dự án PPP | Mẫu số 08, 09 (Phụ lục 2) | Đánh giá hiệu quả vận hành và hợp tác công tư |
| Đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp | Mẫu số C.05.1 | Tình hình chấp thuận chủ trương và thực hiện dự án |
| Giám sát cộng đồng | Mẫu số C.06 | Tổng hợp ý kiến và kết quả giám sát của nhân dân |
Sau khi xác định đúng mẫu biểu tại bảng trên theo đúng tinh thần của Thông tư 44/2026/TT-BTC, người dùng cần lưu ý các trường dữ liệu bắt buộc (có đánh dấu sao) trên giao diện điện tử. Việc sai sót thông tin giữa các mẫu biểu 03A.1.1 và 03A.2 có thể làm chậm tiến độ phê duyệt báo cáo trên hệ thống quốc gia.
Chế độ báo cáo trực tuyến và quản lý hệ thống thông tin
Chuyển đổi số trong quản lý đầu tư là mục tiêu trọng tâm của Thông tư 44/2026/TT-BTC. Hệ thống thông tin về giám sát, đánh giá đầu tư quốc gia đóng vai trò là kho dữ liệu tập trung, giúp cơ quan quản lý nắm bắt bức tranh đầu tư toàn quốc nhanh chóng.
Quy trình thực hiện báo cáo điện tử chuẩn hóa
Để triển khai báo cáo thành công, các đơn vị cần thực hiện theo một trình tự logic nhằm đảm bảo tính toàn vẹn của dữ liệu số theo quy định tại Thông tư 44/2026/TT-BTC. Theo chia sẻ từ các chuyên gia tại MAN – Master Accountant Network, việc chuẩn bị và đối soát dữ liệu thô trước khi nhập liệu là bước quan trọng nhất để tránh phải sửa đổi nhiều lần.
Quy trình thực hiện bao gồm các bước cụ thể:
- Đăng ký tài khoản và phân quyền cho cán bộ phụ trách trên hệ thống thông tin quốc gia theo đúng mã số định danh đơn vị.
- Nhập liệu trực tiếp các chỉ tiêu tài chính hoặc tải file dữ liệu theo định dạng XML/Excel chuẩn quy định của Bộ Tài chính.
- Thực hiện ký số bằng chứng thư số hợp lệ còn hiệu lực do cơ quan có thẩm quyền cấp để xác thực tính pháp lý của báo cáo.
- Gửi báo cáo chính thức theo đúng định dạng Thông tư 44/2026/TT-BTC và theo dõi trạng thái tiếp nhận “Đã duyệt” từ phía cơ quan chủ quản.
Thời hạn gửi báo cáo định kỳ theo Thông tư 44/2026/TT-BTC
Việc chậm trễ trong báo cáo có thể ảnh hưởng trực tiếp đến xếp hạng tín nhiệm và tiến độ cấp vốn cho các chủ đầu tư. Thời hạn cụ thể được Thông tư 44/2026/TT-BTC quy định chặt chẽ như sau:
- Báo cáo quý: Chậm nhất vào ngày 15 của tháng đầu quý sau kỳ báo cáo.
- Báo cáo 6 tháng: Phải hoàn thành trước ngày 15 tháng 7 hàng năm.
- Báo cáo năm: Thời hạn cuối cùng là trước ngày 31 tháng 1 của năm kế tiếp.
Những điểm mới nổi bật cần lưu ý trong quy định 2026
So với các quy định cũ, Thông tư 44/2026/TT-BTC mang đến nhiều thay đổi mang tính đột phá nhằm tương thích hoàn toàn với Luật Đầu tư 2025. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là yêu cầu về tính liên thông và tính xác thực của dữ liệu giữa các kỳ báo cáo.
Sự tương thích với hệ thống pháp luật đầu tư mới
Toàn bộ mẫu biểu đã được Bộ Tài chính thiết kế lại để đáp ứng các tiêu chuẩn mới tại Luật Đầu tư số 143/2025/QH15. Điều này không chỉ giúp loại bỏ các thủ tục báo cáo chồng chéo mà còn yêu cầu một số hạng mục dữ liệu giải ngân theo Thông tư 44/2026/TT-BTC phải được cập nhật thường xuyên trên hệ thống thay vì chỉ báo cáo định kỳ cuối năm.
Yêu cầu về tính chính xác của mã hiệu dự án
Trong hệ thống mới, mỗi dự án sẽ có một mã hiệu duy nhất theo quy định của Luật Đầu tư công 58/2024/QH15. Việc khai báo sai mã hiệu này so với hồ sơ gốc trong Thông tư 44/2026/TT-BTC sẽ dẫn đến việc số liệu không được ghi nhận vào kho dữ liệu giám sát quốc gia.
Tăng cường vai trò giám sát đầu tư cộng đồng
Công tác giám sát đầu tư của cộng đồng được trao quyền và tạo điều kiện thuận lợi hơn thông qua Mẫu số C.06. Quy định tại Thông tư 44/2026/TT-BTC cho phép đại diện cộng đồng gửi các phản hồi, kiến nghị trực tiếp về các sai phạm hoặc bất cập trong thi công dự án thông qua cổng thông tin trực tuyến tích hợp.
Chế tài xử phạt hành chính và kỷ luật mới
Nghị định 19/2026/NĐ-CP ban hành kèm theo đã quy định rõ mức xử phạt đối với các hành vi không tuân thủ Thông tư 44/2026/TT-BTC. Các hành vi vi phạm phổ biến cần tránh bao gồm:
- Chậm nộp báo cáo giám sát vượt quá thời gian quy định tại thông tư.
- Khai báo thông tin không trung thực hoặc làm sai lệch dữ liệu về nguồn vốn giải ngân.
- Không thực hiện cập nhật kịp thời các thay đổi trong quyết định đầu tư dự án trên hệ thống trực tuyến.
Hướng dẫn triển khai cho chủ đầu tư và nhà đầu tư
Trong giai đoạn đầu áp dụng Thông tư 44/2026/TT-BTC, không ít đơn vị gặp khó khăn trong việc khớp nối dữ liệu cũ và các mẫu biểu mới. Để quá trình chuyển đổi diễn ra suôn sẻ, các đơn vị cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa bộ phận tài chính kế toán và ban quản lý dự án kỹ thuật.
Dựa trên thực tiễn hỗ trợ nhiều dự án trọng điểm, đội ngũ chuyên môn tại MAN – Master Accountant Network khuyến nghị các đơn vị cần thiết lập một quy trình kiểm soát nội bộ bài bản để tuân thủ Thông tư 44/2026/TT-BTC một cách tối ưu nhất.
Các bước triển khai bao gồm:
- Thường xuyên truy cập và theo dõi các bản tin cập nhật tính năng mới trên giao diện Hệ thống thông tin giám sát đánh giá đầu tư quốc gia.
- Tổ chức các buổi đào tạo thực hành cho nhân sự về cách ghi chép số liệu theo đúng hướng dẫn tại các Phụ lục của Thông tư 44/2026/TT-BTC.
- Xây dựng cơ chế đối soát chéo dữ liệu giữa bộ phận hiện trường và bộ phận báo cáo tài chính trước khi ký số phê duyệt chính thức.
Giải đáp các thắc mắc thường gặp về báo cáo giám sát đầu tư
Dưới đây là tổng hợp 5 vấn đề trọng tâm mà các đơn vị thường gặp phải khi triển khai báo cáo theo Thông tư 44/2026/TT-BTC và các văn bản liên quan:
Thời hạn nộp báo cáo năm theo Thông tư 44/2026/TT-BTC chính xác là khi nào?
Theo quy định chính thức, báo cáo năm phải được nộp và duyệt trên hệ thống trước ngày 31 tháng 1 của năm kế tiếp.
Có bắt buộc phải sử dụng chữ ký số cá nhân hay chữ ký số của đơn vị không?
Các báo cáo gửi lên Hệ thống thông tin quốc gia bắt buộc phải được xác thực bằng chữ ký số hợp lệ của người đứng đầu đơn vị hoặc người được ủy quyền hợp pháp.
Nếu dự án đầu tư công chưa phát sinh chi phí thực tế thì có cần làm báo cáo không?
Chủ đầu tư vẫn bắt buộc phải thực hiện báo cáo định kỳ để cập nhật trạng thái thực tế theo đúng yêu cầu từ Thông tư 44/2026/TT-BTC.
Có thể nộp báo cáo bản giấy thay cho báo cáo trực tuyến được không?
Thông tư 44/2026/TT-BTC quy định chế độ báo cáo trực tuyến là bắt buộc; báo cáo bản giấy chỉ mang tính chất lưu trữ hoặc gửi bổ sung khi có yêu cầu đặc biệt.
Làm thế nào nếu tài khoản hệ thống giám sát đầu tư bị khóa hoặc quên mật khẩu?
Bạn cần gửi văn bản yêu cầu cấp lại mật khẩu hoặc liên hệ trực tiếp với bộ phận hỗ trợ kỹ thuật của Bộ Tài chính để xác minh và kích hoạt lại tài khoản.
Kết luận về tác động của Thông tư 44/2026/TT-BTC
Việc áp dụng Thông tư 44/2026/TT-BTC đóng vai trò then chốt trong việc hiện đại hóa công tác quản lý đầu tư tại Việt Nam. Tuân thủ nghiêm ngặt các mẫu biểu và chế độ báo cáo trực tuyến không chỉ giúp minh bạch hóa dòng vốn mà còn giảm thiểu tối đa các rủi rơ pháp lý cho các đơn vị thực hiện dự án. Các tổ chức cần chủ động cập nhật phần mềm, rà soát lại quy trình nội bộ và nâng cao năng lực nhân sự để đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật mới nhất từ Bộ Tài chính nhằm đảm bảo hiệu quả đầu tư bền vững trong giai đoạn mới.
Thông tin liên hệ MAN – Master Accountant Network
- Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- Email: ma*@*****et.vn
Phụ trách sản xuất nội dung bởi: Ông Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.
